Zbulime magnifikë në Bullgari: Dy dekada gërmime në kodrën Trapezitsa nxjerrin në dritë 4500 vjet histori

Rezultatet e dy dekadave të plota me kërkime intensive arkeologjike, punime restaurimi dhe masa ruajtjeje në kodrën historike Trapezitsa në Veliko Tërnovo u shfaqën zyrtarisht gjatë ditës së martë. Në këtë ngjarje të rëndësishme morën pjesë personalitete të larta, mes të cilëve zëvendësministri i Kulturës Plamen Slavov, kryetarja e Akademisë Bullgare të Shkencave (BAS) dhe anëtarja korrespondente Prof. Evelina Slavcheva, si dhe drejtori i Institutit Kombëtar Arkeologjik me Muze pranë BAS-it, Hristo Popov. Të pranishëm ishin gjithashtu kryetari i Bashkisë së Veliko Tërnovos Daniel Panov, guvernatori rajonal Marin Bogomilov, mitropoliti i Veliko Tërnovos Grigoriy, ish-presidenti i vendit në periudhën 2002–2012 Georgi Parvanov, si dhe një numër i madh arkeologësh, historianësh, arkitektësh dhe ekspertësh të fushës së muzeve. Gjatë fjalës së tij, drejtori Hristo Popov vuri në dukje se Trapezitsa përbën një nga pikat më jetike për trashëgiminë historike të Bullgarisë. Ai kujtoi se gërmimet e para në këtë lokalitet nisën qysh në vitin 1879, ndërsa një nismë e gjerë dhe afatgjatë për restaurimin e saj u vu në lëvizje në vitin 2006. Gjatë 20 viteve të fundit, grupet e studiuesve kanë arritur të dokumentojnë gjurmë të cilat dëshmojnë për mbi 4500 vjet të zhvillimit njerëzor, duke përfshirë këtu edhe epokën e mesjetës. Kryetari i bashkisë, Daniel Panov, shprehu mirënjohjen e tij të thellë ndaj arkeologëve dhe profesionistëve që kanë dhënë kontributin e tyre në Trapezitsa përgjatë këtyre dy dekadave, duke bërë me dije se më 1 nëntor është parashikuar ceremonia e ndarjes së certifikatave të nderit për të gjithë pjesëmarrësit në këto ekspedita. Po ashtu, Panov u bëri thirrje ish-presidentëve bullgarë që të angazhohen në mbështetjen e nismës për t'i dhënë Veliko Tërnovos statusin e njohur kushtetutës si kryeqyteti historik dhe shpirtëror i shtetit. Përfaqësuesit e institucioneve, arkeologët dhe historianët vunë theksin te domosdoshmëria e një mbështetjeje të qëndrueshme nga shteti, sigurimit të fondeve afatgjata dhe zgjerimit të bashkëpunimit mes institucioneve. Në këtë kuadër, është skicuar tashmë një projekt i ri që synon restaurimin dhe zhvillimin e mëtejshëm të kalasë. Takimi u përmbyll me promovimin e një botimi të ri shkencor, i cili përmbledh dhe dokumenton në mënyrë shteruese të gjitha zbulimet arkeologjike të realizuara përgjatë 20 viteve të fundit.