Ushqimi nga rrënja te maja: Pse pjesët që i hedhim të frutave janë eliksiri i shëndetit të zorrëve

A e keni menduar ndonjëherë se mbetjet e pemëve dhe perimeve që zakonisht përfundojnë në koshin e plehrave mund të jenë çelësi për një tretje më të mirë dhe shëndet optimal? Ekspertët e fushës pohojnë se lëkura e shalqirit, trungu i ananasit dhe pjesët e jashtme të kungullit përfaqësojnë burime të jashtëzakonshme fibrash që deri më tani janë anashkaluar padrejtësisht. Studimet e fundit të realizuara nga hulumtuesit në Kolegjin Mbretëror të Londrës dëshmojnë se pjesët përbërëse të prodhimeve bujqësore që rëndom i flakim tutje – si lëkurat, kërcejtë, farat apo bërthamat – shpesh mbajnë sasi më të larta fibrash sesa vetë tuli që konsumojmë zakonisht. Këto përfundime të rëndësishme kanë ngritur thirrje të forta që qytetarët të adoptojnë një qasje të re të konsumit ushqyes 'nga rrënja në majë', e cila jo vetëm pasuron dietën ditore, por ndikon ndjeshëm edhe në zvogëlimin e mbeturinave në kuzhinë. Të dhënat zyrtare tregojnë një realitet shqetësues se vetëm katër për qind e popullsisë adulte në Mbretërinë e Bashkuar arrin të konsumojë sasinë prej 30 gramësh fibra që rekomandohet të merret gjatë një dite. Konsumimi i mjaftueshëm i fibrave luan një rol kyç në mbarëvajtjen e sistemit tretës, ndihmon në parandalimin e kapsllëkut dhe lidhet ngushtësisht me uljen e rrezikut ndaj sëmundjeve kardiovaskulare dhe kancerit të zorrëve. Gjatë kërkimit të tyre, shqyrtuan 12 lloje ushqimesh të freskëta, përfshirë brokolin, kivin, ananasin, shalqirin dhe kungullin. Analizat treguan se lëkura e shalqirit përmban 2.1 gramë fibra për çdo 100 gramë, ndërsa lëkura dhe farat e kungullit të bardhë ofrojnë një shifër edhe më të lartë prej 9.25 gramësh. Vëmendje e veçantë iu kushtua ananasit, ku lëkura dhe bërthama rezultuan me pesë herë më shumë fibra krahasuar me tulin e frutit. Ndërkaq, ngrënia e kivit së bashku me lëkurë mund të rrisë marrjen e fibrave me rreth 50 përqind në krahasim me konsumimin e tij të qëruar. Profesoresha Rachel Gibson, e cila udhëhoqi këtë projekt shkencor, tërhoqi vëmendjen se hedhja e këtyre pjesëve plot vlera përkthehet në humbje të përfitimeve të rëndësishme shëndetësore. "Kjo nuk përbën vetëm një humbje ushqyese, por edhe një dëm financiar, pasi në të vërtetë jeni duke hedhur poshtë një pjesë të konsumit për të cilin keni paguar paraprakisht", u shpreh ajo. Nga ana e saj, dietologia Kirsten Jackson, eksperte e specializuar në sindromën e zorrës së irritueshme (IBS), këshilloi që kërcejtë e brokolit të përfshihen në përgatitjen e supave apo pjatave të fërguara, ndërsa bërthamat e ananasit mund të shtohen lehtësisht në pije të tipit smoothie. Ajo sugjeroi gjithashtu larjen e detajuar të produkteve dhe rritjen graduale të sasisë së fibrave në ushqim, me qëllim parandalimin e ndjenjës së fryrjes, veçanërisht te personat që vuajnë nga problemet e zorrëve. Shkencëtarët shpresojnë se këto zbulime do t'i motivojnë konsumatorët që të rishikojnë zakonet e tyre në kuzhinë dhe të gjejnë metoda të thjeshta për të integruar më shumë fibra në menynë e përditshme.