Përplasje e ashpër në Bruksel: Katër shtete i thonë “jo” ultimatumit të kancelarit gjerman për Ukrainën

Një krizë e re ka përfshirë strukturat e Bashkimit Evropian, pasi katër shtete anëtare kanë kundërshtuar hapur kërkesën e kancelarit gjerman, Friedrich Merz, për të kushtëzuar buxhetin afatgjatë të bllokut me paketa të reja financiare për Ukrainën. Kjo lëvizje e Berlinit ka shkaktuar reagime të forta, veçanërisht nga kryeministri sllovak, Robert Fico, i cili nuk ka ngurruar ta cilësojë këtë qëndrim si një formë “shantazhi”. Në një takim të zhvilluar në Bratislavë me homologun e tij çek, Andrej Babiš, kryeministri Fico theksoi se vendet anëtare gëzojnë të drejta të barabarta dhe se Gjermania nuk mund të imponojë vullnetin e saj përmes ultimatumeve. “Ne jemi shtet sovran dhe kemi të njëjtën fuqi vetoje si kancelari gjerman,” deklaroi Fico, duke e konsideruar përpjekjen e Merzit si një praktikë të papranueshme politike. Nga ana tjetër, Andrej Babiš vuri në dukje se buxheti aktual i BE-së përfshin tashmë 100 miliardë euro për Kievin, fond ky që nuk do të jetë i disponueshëm deri në vitin 2028. Kjo krijon një hendek të madh për Ukrainën, e cila përballet me një deficit prej 70 miliardë eurosh për vitin e ardhshëm. Për të mbuluar këtë boshllëk, Brukseli po shqyrton opsionin e marrjes së borxheve të reja të përbashkëta, një ide që po has në rezistencë të fortë. Kancelari Merz, përmes një letre dërguar Presidentit të Këshillit Evropian, António Costa, e ka bërë të qartë se ndihma për Ukrainën është një “parakusht thelbësor” për zhbllokimin e buxhetit. Sipas tij, mbështetja për Ukrainën është çështje e sigurisë kolektive evropiane, ndaj edhe barrën financiare duhet ta ndajnë të gjithë. Megjithatë, edhe kryeministri hungarez, Péter Magyar, pas një takimi në Berlin, shprehu rezervat e tij, duke theksuar se buxheti i BE-së dhe ndihma për Ukrainën duhet të trajtohen si çështje të ndara. Magyar nënvizoi se Hungaria nuk mund të mbështesë marrjen e borxheve të reja, për shkak të sfidave të brendshme ekonomike dhe deficitit publik në rritje. Pavarësisht tensioneve, palët kanë lënë të hapur derën e negociatave në Berlin, Dublin dhe Bruksel, në përpjekje për të gjetur një konsensus që do të shmangte një ngërç institucional në një moment kritik për stabilitetin financiar të Unionit.