Drejtësi e vonuar pas 15 vjetësh: Ngrihet aktakuzë në mungesë për vrasjen e tronditëse të Diana Kastratit

Pas një periudhe prej pesëmbëdhjetë vitesh nga ekzekutimi i saj me armë zjarri në kryeqytet, Prokuroria Themelore në Prishtinë ka ndërmarrë një hap të ri duke ngritur aktakuzë në mungesë ndaj personit të dyshuar, A.J., për vrasjen e Diana Kastratit. Institucioni i akuzës ka konfirmuar se vendimi për këtë aktakuzë është zyrtarizuar më 22 tetor 2026. Përveç veprës penale të vrasjes, i dyshuari A.J. po ashtu ngarkohet edhe me veprën penale të mbajtjes në pronësi, kontroll ose posedim të paautorizuar të armëve. Megjithatë, mbetet ende e paqartë se cilat rrethana apo ndryshime procedurale kanë ndodhur pas një dekade e gjysmë që kanë mundësuar ndërmarrjen e këtij hapi pikërisht në këtë fazë. Dokumentimet e mëparshme tregonin se i dyshuari ndodhej në Spanjë, ndërsa autoritetet vendase ishte raportuar se kishin hasur në pengesa lidhur me procedurat e ekstradimit të tij. Pavarësisht pyetjeve të adresuara nga organet e mediave drejtuar Prokurorisë për arsyet e kësaj vonese, ecurinë e hetimeve dhe vendndodhjen aktuale të të pandehurit, deri në momentin e publikimit nuk është dhënë ndonjë sqarim zyrtar. Edhe Gjykata Themelore në Prishtinë nuk ka konfirmuar ende pranimin e dosjes dhe fazën aktuale në të cilën ndodhet procesi gjyqësor. Kjo ngjarje tragjike vazhdon të mbetet simbol i dështimit të mekanizmave institucionalë për të garantuar mbrojtjen e grave nga dhuna. Diana Kastrati humbi jetën vetëm 22 ditë pasi kishte kërkuar mbrojtje emergjente nga gjykata, e cila nuk kishte ndërmarrë asnjë veprim – një mosveprim ky që më vonë u cilësua nga Gjykata Kushtetuese si shkelje e hapur e së drejtës për jetë. Diana ishte vetëm 27 vjeçe kur u vra më 18 maj 2011 në Prishtinë. Sipas të dhënave gjyqësore, ajo u qëllua për vdekje në qafë, ndërsa dyshimet kryesore ranë mbi ish-partnerin e saj, A.J., me të cilin kishte bashkëjetuar për më shumë se dhjetë vjet dhe kishin një fëmijë të përbashkët. Në janar të vitit 2011, për shkak të përkeqësimit të marrëdhënieve, ajo kishte dorëzuar padi për ndërprerjen e bashkësisë jashtëmartesore dhe ishte shpërngulur bashkë me vajzën te familja e saj. Për shkak të kërcënimeve të vazhdueshme, në prill të atij viti ajo kërkoi urdhër mbrojtjeje emergjente nga Gjykata Komunale, e cila sipas ligjit ishte e obliguar të vendoste brenda 24 orëve, por kërkesa e saj u la pa përgjigje deri në ditën e krimit. Pas vrasjes, prindërit e saj, Gëzim dhe Makfire Kastrati, nisën një betejë të gjatë ligjore për të kërkuar përgjegjësi institucionale. Në vitin 2012, ata iu drejtuan Gjykatës Kushtetuese, e cila në shkurt të vitit 2013 konfirmoi zyrtarisht se mosveprimi i gjykatës komunale kishte shkelur të drejtën për jetë të garantuar me Kushtetutë dhe Konventën Evropiane për të Drejtat e Njeriut, duke vërtetuar gjithashtu edhe shkeljen e mjeteve juridike efektive.