Protestat/ Rënia e autokratëve pas Orbanit dhe Vuçiçit, radha e autokratit tjetër: Edi Rama

Në Hungari, pas 16 vitesh pushteti të pandërprerë, Orban humbi zgjedhjet. Në Serbi, pas më shumë se një dekade kontrolli pothuajse absolut, Vuçiçi pranoi mbrëmjen e së dielës humbjen ngase Lista e Studentëve kishte fituar 135–140 mandate. Partia e tij mbeti me rreth 105. Beogradi festoi. Makina bënin zhurmë. Studentët thërrisnin “ai mbaroi”. Në qershor shkruajta se fatet e Vuçiçit dhe Edi Ramës dukeshin të ndërlidhura. Të dy me pushtet të gjatë, të dy të akuzuar për arrogancë dhe konsolidim, të dy që përdornin të njëjtën taktikë, rraskapitjen e protestuesve. Atëherë thosha se ai që gabonte llogaritë i pari mund të tërhiqte tjetrin. Sot Vuçiçi ka rënë. Pas Orbanit dhe Vuçiçit, radha i vjen autokratit tjetër të Ballkanit – Edi Ramës. Protestat studentore serbe filluan pas tragjedisë së Novi Sadit në 2024. Dy vjet më vonë, ato e rrëzuan sistemin. Studentët nuk u lodhën. Ata e mbajtën presionin, e kthyen revoltën në lëvizje politike dhe e detyruan sistemin të përballet me votën. Rezultati ishte i qartë: lista e tyre fitoi shumicën dhe Vuçiçi e pranoi humbjen. Në Shqipëri, “Revolucioni i Flamingove” dhe protestat e tetorit treguan se energjia ekziston. Qytetarët dhe studentët kanë dalë në rrugë, kanë ngritur zërin kundër korrupsionit, shkatërrimit mjedisor dhe arrogancës së pushtetit. Por mungon ende forma politike e qëndrueshme. Protesta ka energji, por ende nuk është shndërruar në alternativë të qartë që të detyrojë ndryshimin e plotë. Mesazhi nga Budapest dhe Beograd është i qartë: asnjë i “hekurt” nuk është i përjetshëm. Kur qytetarët refuzojnë të lodhen, iluzioni i pushtetit të përjetshëm thyhet. Serbia sapo e theu. Hungaria e theu më herët. Tani pyetja është e thjeshtë: a do ta thyejë edhe Shqipëria?Dhe, si? Rama dhe Vuçiçi ndanin të njëjtën logjikë. Të dy luanin me kohën. Të dy shpresonin se protestuesit do të lodheshin, se energjia do të shuhej dhe se sistemi do të qëndronte. Në Serbi kjo logjikë dështoi. Studentët e kthyen lodhjen e tyre në forcë dhe e detyruan sistemin të përballet me realitetin e votës. Në Shqipëri ende nuk është arritur ky nivel. Energjia është e pranishme, por mungon organizimi i qëndrueshëm dhe alternativë politike e qartë. Pa këtë, protesta rrezikon të mbetet shpërthim emocional dhe jo instrument ndryshimi. Historia e fundit në Ballkan tregon se autokratët bien kur qytetarët refuzojnë të heqin dorë. Orban ra. Vuçiçi ra. Tani radha është e Ramës. Nëse shqiptarët nuk e ndërpresin presionin dhe e kthejnë revoltën tani në alternativë të qëndrueshme, edhe iluzioni i tij do të thyhet. Asnjë pushtet nuk është i përjetshëm. Vetëm qytetarët që nuk lodhen e bëjnë këtë të vërtetë.