Brukseli i thotë "jo" Uashingtonit: Kërcënimet për eksportet e naftës dëmtojnë partneritetin

Bashkimi Evropian ka shprehur kundërshtimin e tij të hapur ndaj paralajmërimeve të Shteteve të Bashkuara të Amerikës për një ndalim të mundshëm të eksporteve të naftës, në një kohë kur Uashingtoni po bën trysni mbi shtetet evropiane që të vënë në lëvizje rezervat e tyre strategjike për të ulur kostot e karburanteve. Nga ana e tij, Komisioni Evropian ka qenë i prerë në qëndrimin se BE-ja e kundërshton rreptësisht çdo skenar që çon drejt ndalimit të eksporteve të naftës. Zëdhënësja Anna-Kaisa Itkonen theksoi se një vendim i tillë nuk i sjell dobi askujt dhe do të trondiste ndjeshëm besimin tek Shtetet e Bashkuara të Amerikës si një aleat i besueshëm në skenën ndërkombëtare. Megjithatë, bllokau evropian ka konfirmuar vullnetin për të bashkëpunuar ngushtë me Agjencinë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA) lidhur me mundësinë e vënies në dispozicion të rezervave të karburantit. Kjo nismë synon shtimin e faturës së furnizimit dhe frenimin e hovit të çmimeve në tregjet globale të energjisë. Në këtë kuadër, presidenti francez Emmanuel Macron zhvilloi një bisedë me homologun e tij amerikan Donald Trump, ku kërkoi që shtetet e G7 të ndjekin një qasje të bashkërenduar. Përfaqësuesit e Presidencës franceze bënë të ditur se vendet e G7 ndajnë një interes të përbashkët për të bashkëpunuar dhe për të evituar çdo kufizim në eksporte. Presioni nga ana amerikane u intensifikua një ditë më parë, kur sekretari i Thesarit Scott Bessent u bëri thirrje partnerëve evropianë që të përshpejtojnë përmbushjen e detyrimeve aktuale dhe të sigurojnë menjëherë vëllime shtesë për të përballuar defiçitin e naftës. Sipas tij, fermerët, operatorët e transportit dhe sipërmarrjet amerikane nuk duhet të mbajnë mbi supe peshën e mungesës globale të karburanteve. Nga ana tjetër, drejtori i IEA-së, Fatih Birol, vuri nē dukje se vendet anëtare të kësaj organizate ende nuk i kanë nxjerrë plotësisht në treg rezervat që kishin premtuar gjatë muajit mars. Gjatë asaj periudhe, 32 shtete anëtare ranë dakord të çlironin 400 milionë fuçi naftë nga rezervat strategjike, në operacionin më të madh të historisë së ndërmarrë nga IEA. Birol saktësoi se rreth një e treta e këtij sase ende nuk ka arritur në tregjet e hapura, duke shtuar se ka hapësirë për lirime të reja, pasi përafërsisht 80 për qind e rezervave totale të IEA-së vazhdojnë të mbeten të paprekura. Tregjet e naftës si në SHBA ashtu edhe në Evropë kanë regjistruar shifra rekord, të nxitura nga konflikti SHBA-Iran dhe nga sulmet e ukrainasve ndaj infrastrukturës energjetike të Rusisë. Të dhënat e shoqatës së automobilistëve AAA tregojnë se në SHBA çmimi mesatar i naftës është rritur me mbi 70 për qind qysh prej nisjes së luftës, duke kapur vlerën e 6,39 dollarëve për galon. Administrata Trump ka hedhur në tryezë idenë e bllokimit të eksporteve amerikane të naftës, një masë që ka ngritur alarmin në Evropë për shkak të varësisë së theksuar që ajo ka ndaj importeve të karburantit. Komisionari evropian për Tregtinë, Maros Sefçoviq, ka lëshuar një paralajmërim se një masë e tillë do të prodhonte pasoja të rënda për ekonominë evropiane.