Kosova hap dyert e tregut për vendet e EFTA-s: Nis zbatimi i marrëveshjes së tregtisë së lirë

Duke filluar nga sot, 1 tetor 2026, ka hyrë zyrtarisht në fuqi Marrëveshja e Tregtisë së Lirë ndërmjet Republikës së Kosovës dhe shteteve anëtare të Asociacionit Evropian të Tregtisë së Lirë (EFTA), që përfshin Zvicrën, Islandën, Norvegjinë dhe Lihtenshtajnin. Ky moment historik për ekonominë vendore do të shënohet edhe në praktikë, ku në orën 13:00, nga pika kufitare Dheu i Bardhë, do të niset kontingjenti i parë i mallrave drejt tregut të vendeve të EFTA-s. Autoritetet përkatëse tashmë kanë finalizuar të gjitha procedurat e nevojshme lidhur me dëshmitë e origjinës dhe deklarimin doganor, për të siguruar që mallrat që përmbushin kriteret të gëzojnë trajtimin preferencial të parashikuar nga marrëveshja. Bashkëpunimi ekonomik mes Kosovës dhe EFTA-s – organizatë e themeluar në vitin 1960 – mbështetet mbi një kornizë gjithëpërfshirëse që synon nxitjen e shkëmbimeve tregtare. Rrugëtimi drejt këtij partneriteti nisi në qershor të vitit 2022, ndërsa pas negociatave të suksesshme të përmbyllura në shtator të vitit 2024, marrëveshja u nënshkrua zyrtarisht më 22 janar 2025. Objektivi kryesor i këtij dokumenti është liberalizimi i tregtisë dhe krijimi i një klime të qëndrueshme për bizneset. Marrëveshja fokusohet në eliminimin e barrierave tarifore për produktet industriale dhe bujqësore të përpunuara, si dhe në thjeshtimin e procedurave teknike, sanitare dhe fitosanitare. Po ashtu, janë integruar dispozita për mbrojtjen e mjedisit dhe rregulla të harmonizuara me standardet e Organizatës Botërore të Tregtisë (OBT). Me këtë hap, Kosova bëhet pjesë e rrjetit të gjerë ndërkombëtar të EFTA-s, e cila tashmë numëron marrëveshje tregtare me më shumë se 40 shtete në mbarë botën.