Masakra e Zubin Potokut: Caktohet masa e paraburgimit për nëntë të dyshuarit për krime lufte ndaj “Grupit të Intelektualëve”

Gjykata Themelore në Prishtinë ka miratuar kërkesën e prokurorisë, duke caktuar masën e paraburgimit prej tridhjetë ditësh për nëntë persona të dyshuar për krime lufte. Rasti lidhet me zhdukjen tragjike të 23 qytetarëve shqiptarë, të njohur si “Grupi i Intelektualëve”, gjatë konfliktit të fundit në Kosovë, eshtrat e të cilëve dolën në dritë muajin e kaluar pas zbulimit të disa varreve masive në Zubin Potok. Të pandehurit, të cilët në dokumentet zyrtare figurojnë me inicialet D.D., M.R., M.R., R.R., S.D., S.D., V.L., R.R. dhe D.D., u prangosën gjatë fundjavës, ndërkohë që organet e akuzës vijojnë hetimet intensive për veprat penale kundër popullsisë civile. Vendimi për paraburgimin e tyre u zyrtarizua përmes një njoftimi të lëshuar për media gjatë ditës së martë. Në argumentimin e saj, gjykata theksoi se ekziston një rrezik real që, nëse lihen të lirë, të dyshuarit mund të pengojnë rrjedhën normale të procedurës penale, t'i shmangen drejtësisë apo të bëhen të paarritshëm për autoritetet vendase, duke marrë parasysh faktin se ata posedojnë shtetësi serbe dhe jetojnë në Serbi. “Gjykata gjithashtu vlerësoj se nëse të pandehurit lihen në liri, ekziston rreziku që të njëjtit të ndikojnë në prova dhe në dëshmitë e tyre, duke penguar administrimin e drejtë dhe të plotë të provave, si dhe zbardhjen e plotë të gjendjes faktike”, thuhet në njoftim. Me këtë vendim, numri i personave që mbahen nën masën e paraburgimit lidhur me hetimet për varrezat masive të këtij grupi në Zubin Potok ka arritur në 13, pasi katër të dyshuar të tjerë ndodheshin tashmë prapa grilave prej një muaji. “Grupi i Intelektualëve” përbëhej nga 23 shqiptarë, përfshirë intelektualë, veprimtarë dhe profesionistë të shquar nga rajoni i Mitrovicës, të cilët u rrëmbyen dhe u zhdukën pa gjurmë në rajonin e Zubin Potokut më 19 prill të vitit 1999. Operacioni i gërmimit, i ndërmarrë rreth dy muaj më parë nga autoritetet kompetente në tri lokacione të ndryshme në veri të vendit, solli zbulimin e mbetjeve mortore që u përkasin të paktën 23 viktimave. Deri më tani, përmes procesit të identifikimit, janë konfirmuar tri viktimat e para: Idriz Rrecaj, Adem Beqiri dhe Salih Mëziu, ndërkohë që ekspertët po vazhdojnë përpjekjet për të zbuluar identitetin e 20 viktimave të tjera të gjetura në të njëjtin vend. Për të bërë të mundur identifikimin e tyre, mostrat e marra nga eshtrat janë dërguar për analiza të avancuara të ADN-së në Hagë, në kuadër të bashkëpunimit me Komisionin Ndërkombëtar për Persona të Zhdukur. Në një zhvillim tjetër gjatë së martës, Komisioni Qeveritar për Persona të Zhdukur njoftoi se ka arritur të identifikojë edhe dy persona të tjerë të zhdukur nga lufta, megjithëse ky rast nuk ka lidhje me gjetjet e fundit në Zubin Potok apo me ndonjë prej lokacioneve të tjera të hetuara këtë vit. Sipas sqarimeve zyrtare, bëhet fjalë për mbetje mortore që janë zhvarrosur më herët dhe që aktualisht ruhen në morgun e Institutit për Mjekësi Ligjore. Aktualisht, ekipet vendase kanë zgjeruar fushatën e kërkimeve në fshatin Kozhle, në zonën e Novi Pazarit, ku dyshohet se mund të gjenden eshtra të tjera të personave të zhdukur gjatë luftës në Kosovë, duke u mbështetur edhe te analizat e pamjeve satelitore për përcaktimin e tri pikave të dyshimta në terren. Institucionet e Kosovës vazhdojnë të insistojnë që Serbia të hapë arkivat e saj shtetërore dhe të lejojë qasjen e pakufizuar në lokacione të reja të dyshimta. Siç ka theksuar Kushtrim Gara nga Komisioni Qeveritar për Persona të Zhdukur, në territorin serb janë identifikuar deri më tani pesë varreza masive kryesore – Batajnica, Petrovo Sello, Peruçaci, Rudnica dhe Kizhevaku – ku janë nxjerrë trupat e më shumë se 950 viktimave të pafajshme të luftës në Kosovë.