Kërcënimi i hakerave, zyrtari i lartë i BE-së: Pas frigoriferëve, në shënjestër mund të jenë pajisjet shtëpiake

Pas sulmeve kibernetike që së fundmi vunë në shënjestër sistemet e ftohjes në supermarkete, pajisjet elektroshtëpiake mund të jenë cak i radhës i hakerave. Ky alarm është dhënë të martën nga zyrtari kryesor i Bashkimit Europian për sigurinë kibernetike, i cili ka bërë thirrje për fonde më të mëdha për t'u bërë ballë rreziqeve në rritje. Ky paralajmërim vjen në një periudhë kur Kontinenti i Vjetër është tronditur nga një sërë incidentesh digjitale gjatë muajve të fundit. Kjo situatë ka shtuar shqetësimet e thella jo vetëm në radhët e qeverive, por edhe te qytetarët, duke sjellë në vëmendje brishtësinë e shoqërisë sonë ndaj sulmeve dhe nivelin e gatishmërisë së Europës për të përballuar sfidat e ardhshme. "Siguria nuk duhet dhe nuk mund të trajtohet si një element dytësor", u shpreh Juhan Lepassaar, drejtor ekzekutiv i agjencisë së BE-së për sigurinë kibernetike, ENISA, në një deklaratë për agjencinë e lajmeve AFP. "Sot ishin frigoriferët, nesër mund të jenë pajisjet e lidhura me internetin, pasnesër pajisjet shtëpiake dhe kështu me radhë", paralajmëroi ai. Sipas Lepassaar, të gjitha këto incidente mund të evitohen dhe mbrojtja kibernetike ka koston e saj, megjithatë pyetja kyçe mbetet: "A jemi të gatshëm të investojmë për ta bërë këtë realitet?" "Kur analizojmë situatën e kërcënimeve, panorama nuk duket aspak optimiste", theksoi më tej zyrtari i lartë europian. Incidentet e fundit variojnë nga dobësitë e gjuhës së programimit PHP – të cilat detyruan shumë qeveri të vendeve anëtare të BE-së të mbyllnin përkohësisht faqet e tyre zyrtare për të shmangur sulmet – e deri te vala e ndërhyrjeve keqdashëse ndaj sistemeve të ftohjes në supermarkete dhe bankave të gjakut në Francë e tetë shtete të tjera, të shkaktuara nga përdorimi i softuerëve të vjetëruar. Kërcënimet digjitale po pësojnë një evolucion të vazhdueshëm dhe po bëhen edhe më të rrezikshme, kryesisht si pasojë e zhvillimit të inteligjencës artificiale. Kjo ka krijuar një lloj gare armatimesh, ku organizatat detyrohen të ecin me hapin e inovacioneve më të fundit teknologjike. "Zhvillimet e fundit, si në modelet e avancuara të inteligjencës artificiale ashtu edhe incidentet kibernetike në sistemet e ftohjes anembanë BE-së, vënë në pah mangësitë operacionale dhe domosdoshmërinë për shkëmbim dhe koordinim në kohë reale të informacionit", u shpreh Lepassaar. Agjencia ENISA e cilëson inteligjencën artificiale si një "shumëzues force", i cili përshpejton kapacitetet si të keqbërësve ashtu edhe të ekipeve mbrojtëse të kompanive për të identifikuar pikat e dobëta me një shpejtësi më të madhe. "Të dhënat e analizuara nga studiuesit dëshmojnë se koha nga zbulimi i një dobësie deri te shfrytëzimi i saj si armë po i afrohet zeros", paralajmëron raporti, duke lënë të kuptohet se në të ardhmen e afërt bizneset mund të mos kenë aspak kohë në dispozicion për t'u mbrojtur pasi sistemet të jenë vënë në punë. Në krahun tjetër, dokumenti vë in-nuancë se inteligjenca artificiale e nivelit të lartë po ndikon ndjeshëm edhe në menaxhimin e rreziqeve, duke ngushtuar afatet e reagimit dhe përditësimit. Kjo u jep mundësi kompanive që ta shfrytëzojnë këtë teknologji për të kontrolluar në mënyrë proaktive sistemet e tyre dhe për t'i riparuar dobësitë përpara se ato të bien pre e hakerave. Përveç përdorimit të inteligjencës artificiale si mjet nga hakerat për të skanuar pikat e dobëta në përmasa të gjera, raporti tërheq vëmendjen se kjo teknologji do të shërbejë edhe për të përsosur armët ekzistuese të sulmuesve. Për ilustrim, mjetet e bazuara në inteligjencën artificiale u mundësojnë autorëve të kryejnë operacione tejet bindëse, duke shfrytëzuar video, audio dhe mesazhe të falsifikuara për të mashtruar njerëzit, si dhe për të "ushqyer sistemet me të dhëna të manipuluara me qëllim dëmtimin e veprimtarisë së korporatave".