Buxhetet e familjeve kosovare nën presion: Shporta bazë shënon rritje prej 78 eurosh në muaj

Vala e vazhdueshme e shtrenjtimit të artikujve dhe shërbimeve esenciale po vazhdon të rëndojë ndjeshëm ekonomitë familjare në Kosovë, duke shkaktuar një rënie të theksuar të fuqisë blerëse në treg. Eksperti i ekonomisë, Pëllumb Çollaku, në një prononcim për median ka bërë të ditur se shporta e konsumit, e cila në shtator të vitit 2025 kishte një vlerë prej 1.000 eurosh, aktualisht ka kapur shifrën e rreth 1.078 eurove. “Shporta që në shtator 2025 kushtonte 1.000 € sot kushton rreth 1.078 €. Për të njëjtin konsum, familja paguan rreth 78 € më shumë në muaj, ose afro 940 € në vit. Thënë ndryshe, 100 € të kursyera vlejnë sot sa rreth 92,8 € të një viti më parë”, ka deklaruar Çollaku. Sipas tij, goditjen më të rëndë nga ky cikël i rritjes së çmimeve po e pësojnë shtresat me të ardhura modeste, të cilat pjesën dërrmuese të buxhetit të tyre e orientojnë drejt shpenzimeve për ushqim, energji elektrike, ngrohje dhe transport. “Familjet me të ardhura të ulëta po goditen më shumë sepse ato shpenzojnë pjesën më të madhe të buxhetit për ushqim, energji, ngrohje, dhe transport; ndërsa janë më mirë punëtorët me pagë minimale. Fuqi blerëse kanë humbur pensionistët me indeksim prej 2,7%, familjet me të ardhura të pandryshuara, si të punësuarit me pagë të ngrirë, të punësuarit informalë ose ata që jetojnë me ndihmë sociale”, ka theksuar ai. Veç inflacionit, Çollaku ka paralajmëruar edhe për praninë e një dukurie shqetësuese të njohur si “shrinkflation”, e cila konsiston në zvogëlimin e sasisë apo peshës së produkteve në paketim, ndërkohë që çmimi mbetet i pandryshuar. “Përveç humbjes së fuqisë blerëse, konsumatori kosovar po përballet edhe me fenomenin ‘shrinkflation’ apo zvogëlimi i peshës apo sasisë së njësive të një produkti të caktuar pa ulje çmimi që nuk duket se ka marrë vëmendje nga politikëbërësit, por është fenomen në rritje dhe meriton vëmendje”, ka shtuar ai. Në anën tjetër, të dhënat nga parashikimet e Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN) tregojnë se shkalla e inflacionit në vend gjatë vitit 2026 pritet të ngjitet në 6.8 për qind, ndërkohë që për vitin 2025 ky tregues ishte vlerësuar në 3.9 për qind. Ky ndryshim paraqet një hov prej 2.9 pikë përqindjeje brenda një periudhe 1-vjeçare, duke e pozicionuar Kosovën në vendin e parë në rajonin e Ballkanit Perëndimor për sa i përket nivelit të inflacionit të projeksionuar.