Pse po hesht Edi Rama për rënien e Vuçiqit nga pushteti? Flet njohësi i rrethaneve rajonale

Humbja e Aleksandar Vuçiqit në zgjedhjet parlamentare të mbajtura më 25 tetor në Serbi, së bashku me triumfin e listës që gëzonte mbështetjen e lëvizjes studentore, onë sjellë valë reagimesh në skenën ndërkombëtare. Kjo kthesë politike në Beograd ka ndezur debate intensive jo vetëm lidhur me perspektivën e brendshme të shtetit fqinj, por edhe për ndikimin e drejtpërdrejtë që ajo mund të ushtrojë në dinamikat rajonale, posaçërisht në raportet e brishta me Kosovën dhe Shqipërinë. Në këtë kontekst, një nga detajet që ka ngritur pikëpyetje të shumta është mungesa totale e një reagimi publik nga ana e kryeministrit të Shqipërisë, Edi Rama, për disfatën e aleatit të tij politik në Serbi. Kjo heshtje bie në sy aq më tepër, duke pasur parasysh faktin se kreu i ekzekutivit shqiptar ka qenë tejet vokal dhe i pranishëm në deklarata kur bëhej fjalë për zhvillimet e brendshme në Shqipëri dhe protestat e qytetarëve e studentëve kundër qeverisë së tij. Për të hedhur dritë mbi motivet e kësaj qasjeje, si dhe mbi pasojat e mundshme të këtij ndryshimi gjeopolitik për të ardhmen e rajonit dhe pozitën e Kosovës, portali 'Lajmet e Reja' sjell analizën e profesorit të marrëdhënieve ndërkombëtare, Enver Bytyçi. Në një prononcim për opinionin publik, profesori Bytyçi vlerëson se partneriteti i ngushtë politik ndërmjet Edi Ramës dhe Aleksandar Vuçiqit ka lënë gjurmë të pashlyeshme në zhvillimet rajonale dhe në ekuilibrat mes Tiranës dhe Prishtinës. Sipas tij, rënia e politikanit serb nga froni përbën një goditje të rëndë edhe për vetë kryeministrin shqiptar, ndërsa heshtjen e këtij të fundit e shpjegon si pasojë të marrëveshjeve dhe interesave të përbashkëta që kanë karakterizuar këtë miqësi politike. Duke e vlerësuar fitoren e studentëve në Serbi si një ngjarje me përmasa historike, Bytyçi thekson se për herë të parë pas dekadash, forcat politike që ai i cilëson si bartëse të përgjegjësisë për gjenocidin në Bosnjë dhe krimet ndaj shqiptarëve janë flakur nga skena kryesore vendimmarrëse. “Kanë kaluar tri ditë që kur Aleksandër Vuçiq humbi pushtetin në Serbi. Studentët e mundën atë në zgjedhjet e 25 tetorit, duke e dërguar ish-presidentin e Serbisë në opozitë. Ishte një ngjarje historike. Për herë të parë partitë e gjenocidit boshnjak e kundër shqiptarëve, Partia e Sheshelit me emër të ndryshuar nga Vuçiqi, si dhe partia e Millosheviqit dhe e Daçiqit, dalin jashtë loje. Daçiqi nuk mundi as të hyjë në parlament”, shprehet Bytyçi. Megjithatë, eksperti i marrëdhënieve ndërkombëtare sjell në vëmendje se rotacioni qeveritar në Beograd nuk përkthehet domosdoshmërisht në një ndryshim rrënjësor të politikës së jashtme serbe, pasi një gjë e tillë mbetet për t'u parë në bazë të platformës dhe veprimeve praktike që do të ndërmarrë ekzekutivi i ri. Nga ana tjetër, ai rithekson se fokusi i tij mbetet te reagimi ose mungesa e tij nga ana e kryeministrit shqiptar, i cili ka zgjedhur të mos prononcohet fare për këtë zhvillim madhor, ndërkohë që liderët evropianë dhe mediat e huaja e kanë trajtuar gjerësisht. Bytyçi e vlerëson këtë distancim si një dëshmi të lidhjeve të forta prapa skenës mes Ramës dhe Vuçiqit, duke e krahasuar me tonet e ashpra që kreu i qeverisë shqiptare përdor rëndomtë ndaj kritikëve të brendshëm në Tiranë. “Edhe pse për këtë ngjarje historike kanë folur të gjithë politikanët evropianë dhe mediat botërore, kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, ka kyçur gojën. Sharje, fyerje dhe kërcënime për protestuesit e Tiranës, për studentët dhe rininë shqiptare, por asnjë fjalë për humbjen e mikut të tij në Beograd, Aleksandër Vuçiqin. Pse heshti dhe pse e vazhdon heshtjen Edi Rama?”, deklaron ai. Sipas vlerësimit të Bytyçit, një nga arsyet kyçe pse ky raport ka qenë kaq kompakt qëndron te fakti se të dy liderët ngjitën shkallët e pushtetit në të njëjtën periudhë kohore, duke instaluar një model bashkëpunimi që tashmë po ballafaqohet me sprovën e ndryshimeve demokratike në rajon.