Transformimi digjital në Kosovë: Më pak burokraci dhe qasje më e gjerë në financa për ekonominë e së ardhmes

Përshpejtimi i digjitalizimit të shërbimeve shtetërore, lehtësimi i qasjes në kapital dhe përshtatja e ndërmarrjeve me inovacionin teknologjik mbeten shtyllat kryesore për fuqizimin e ekonomisë digjitale në Kosovë. Këto konkluzione dolën gjatë diskutimeve në panelin e dedikuar shërbimeve digjitale, kontraktimit të proceseve të biznesit (BPO) dhe ekosistemit inovativ, të mbajtur në kuadër të Samitit të Ballkanit. Shkumbin Saneja, këshilltar për siguri kibernetike në Ministrinë e Digjitalizimit dhe Administratës Publike, theksoi se zvogëlimi i barrierave burokratike përmes teknologjisë është jetik për t'u shërbyer më efikasisht qytetarëve dhe kompanive. Ai bëri me dije se platforma ekzistuese e-Kosova numëron tashmë rreth 1.2 milion përdorues dhe ofron 330 shërbime, ndërsa versioni i ardhshëm e-Kosova 2.0 synon të integrojë edhe 400 shërbime të reja, së bashku me funksionalitete të bazuara në inteligjencën artificiale. Saneja: Investimet e mundshme nga kompanitë e themeluara duhet të lehtësohen “Investimet e mundshme nga kompanitë e themeluara duhet të lehtësohen, duke zëvendësuar procedurat komplekse me procese të thjeshtuara, të integruara dhe të kuptueshme, në mënyrë që përvoja e qytetarëve dhe bizneseve të jetë sa më efikase. Ky është drejtimi në të cilin po ecni me digjitalizimin e shërbimeve publike në Kosovë. Për shembull, përmes platformës e-Kosova 2.0, po kaloni nga gjenerata e parë e shërbimeve elektronike drejt një platforme më të integruar, të dizajnuar sipas nevojave reale të qytetarëve dhe bizneseve. Platforma aktuale e-Kosova ofron 330 shërbime dhe ka më shumë se 1.2 milion pëordorues. Ndërsa përmes e-Kosova 2.0, e cila tashmë është në zhvillim, synimi ynë është të shtojmë edhe 400 shërbime të tjera, të përmirësojmë integrimin dhe të përfshijmë funksionalitete të përshtatshme të mbështetura nga inteligjenca artificiale. Për bizneset, vlera kryesore nuk qëndron vetëm te numri i shërbimeve, por edhe te zvogëlimi i pengesave administrative. Kompanitë nuk duhet të detyrohen të kuptojnë strukturën e brendshme të institucioneve publike, të dorëzojnë vazhdimisht të njëjtat informacione që institucionet tashmë i posedojnë apo të vizitojnë disa zyra për të përfunduar një procedurë. Teknologjia duhet ta bëjë këtë kompleksitet të padukshëm për përdoruesit, duke i thjeshtuar procedurat dhe duke e bërë përvojën e tyre më të lehtë dhe më efikase”, tha ai. Në anën tjetër, Fatos Krasniqi, drejtor ekzekutiv i PriBank-ut, vuri in Fokus potencialin financiar të vendit, duke bërë të ditur se sektori bankar në Kosovë menaxhon mbi 10 miliardë euro asete, mbi tetë miliardë euro depozita dhe më shumë se katër miliardë euro kredi. Sipas tij, hov i ekonomisë digjitale kërkon një model krejtësisht të ri financiar, ku vlerësimi i ndërmarrjeve nuk bëhet vetëm përmes pasurisë fizike, por edhe përmes kontratave, zgjidhjeve teknologjike dhe qarkullimit të parasë. Krasniqi: Sektori bankar i Kosovës aktualisht ka mbi 10 miliardë euro asete “Sektori bankar i Kosovës aktualisht ka mbi 10 miliardë euro asete, mbi 8 miliardë euro depozita dhe më shumë se 4 miliardë euro kredi. Duke u bazuar në shifrat që përmenda, si dhe në produktet dhe shërbimet që kemi lansuar, mendoj se jemi ndër bankat që kanë shënuar përparimin më të madh në tregun e Kosovës kohëve të fundit. Kemi kaluar nga rreth 90 milionë euro asete, rreth 170 milionë euro depozita dhe mbi 150 milionë euro kredi, me një nga normat më të mira të kredive joperformuese në treg. bankat tradicionale janë mbështetur shumë në kolateralin fizik”.