Dimër pa shumë borë në Ballkan: Parashikimet e fundit meteorologjike paralajmërojnë një sezon të pazakontë

Për ta nisur sezonin e ftohtë me më pak reshje të bardha sesa parashikohej fillimisht, Evropa po përgatitet për një dimër (2026/2027) ndjeshëm më të thatë sa i takon borës në pjesën më të madhe të kontinentit. Një vlerësim i detajuar i bazuar në gjashtë modele sezonale tregon qartë se rajone të gjerë të Evropës Perëndimore, Qendrore dhe Jugore do të kenë sasi bore nën mesataren e zakonshme. Ulja më e ndjeshme e këtyre reshjeve pritet të godasë Ballkanin, Skandinavinë, si dhe zona të caktuara të Evropës Qendrore. Duke iu referuar analizës së datës 15 tetor, meteorologu Andrej Flis ka bërë të ditur se të dhënat e fundit dëshmojnë për një tendencë të qartë drejt një stine dimërore me mungesë të theksuar të borës në pjesën dërrmuese të kontinentit evropian. Modifikimet e fundit të llogaritura nga modeli i njohur ECMWF për muajin tetor dëshmojnë për rënie të sasisë së borës në raport me parashikimet e muajit shtator, ku ndryshimet më drastike dallohen qartë në zonat jugore dhe qendrore të Evropës. Këto kushte atmosferike po ndikohen ndjeshëm edhe nga prania e një fenomeni të fuqishëm El Nino, një dukuri klimatike që lidhet me ngrohjen e sipërfaqes së Oqeanit Paqësor tropikal dhe që sjell ndryshime të dukshme në qarkullimin e atmosferës dhe modelet e motit në nivel global. Sipas mesatares së gjashtë modeleve sezonale, sasi më të ulëta bore se zakonisht priten në pothuajse të gjithë territorin e Evropës Perëndimore, Qendrore dhe Jugore. Deficiti më i madh reflektohet përgjatë vijës bregdetare perëndimore të Skandinavisë, në veri të Mbretërisë së Bashkuar dhe në rajonin e Ballkanit Perëndimor. Shanset për reshje bore mbi mesataren mbeten vetëm në skajin verilindor të Evropës dhe në disa zona të izoluara të rajoneve malore veriore. Të dhënat e tetorit shfaqen veçanërisht zhgënjyese për Evropën Jugore dhe Ballkanin. Nëse në shtator llogaritej një sasi prej 4,7 centimetrash borë nën mesatare për këtë hapësirë, brenda muajit tetor ky deficit u zgjerua në 12,1 centimetra. Kjo do të thotë se parashikimi është përkeqësuar ndjeshëm me 7,4 centimetra, duke shënuar kështu ndryshimin më të madh negativ mes shtatë rajoneve të analizuara në Evropë. Nga ana tjetër, përditësimet nga modeli ECMWF pasqyrojnë një rënie të pritshmërisë për borë në të gjitha territoret evropiane në shqyrtim. Për Evropën Qendrore dhe rajonin e Alpeve, krahasuar me shtatorin, pritshmëritë kanë rënë me 7,3 centimetra, ndërsa në Evropën Lindore dhe shtetet baltike ulja llogaritet në 5,6 centimetra. Sa i përket Skandinavisë, parashikimet flasin për tetë centimetra më pak borë se mesatarja, kurse për Evropën Juglindore deficiti vlerësohet në 4,9 centimetra. Mbretëria e Bashkuar dhe Irlanda pritet të kenë 8,4 centimetra më pak borë, ndërsa në Evropën perëndimore dhe jugperëndimore shifrat flasin për 8,2 centimetra nën mesataren e zakonshme. Konvergjenca mes modelit evropian ECMWF dhe atij britanik UKMO tregon qartë se vëllimi i përgjithshëm i borës për periudhën dhjetor–shkurt do të jetë nën mesatare në të shtatë rajonet kyçe të kontinentit. Pavarësisht këtij parashikimi për një dimër më të zbehtë sa i takon borës, ekspertët theksojnë se kjo nuk do të thotë mungesë totale e reshjeve të saj. Analiza saktëson se në pjesën më të madhe të Evropës Perëndimore, Qendrore dhe Jugore, asnjë prej muajve të dimrit nuk tregon aktualisht tregues për reshje bore mbi mesataren historike. Megjithatë, muaji shkurt veçohet si periudha me probabilitetin më të lartë për intervale me reshje bore në një hapësirë më të gjerë, e cila shtrihet nga pjesa lindore e Evropës Qendrore në drejtim të verilindjes, si dhe në disa zona të Evropës Veriore. Ndërkaq, gjatë muajit mars, në skajin më verior të kontinentit mund të ketë reshje bore më të larta se zakonisht. Këto tregues lënë të kuptohet se episodet me borë në Evropë kanë gjasa të regjistrohen kryesisht në gjysmën e dytë të stinës së dimrit, periudhë që përkon edhe me regjistrimin e temperaturave më të ulëta.