Valë e re shtrenjtimesh në SHBA: Inflacioni rritet ndjeshëm para zgjedhjeve dhe vë në siklet Trumpin

Ekonomia amerikane po ballafaqohet me një rritje të re të inflacionit gjatë muajit shtator, zhvillim ky që ka ngritur alarmin për një shtrëngim të mundshëm të normave të interesit nga ana e Rezervës Federale, ndërkohë që vendi ndodhet në prag të zgjedhjeve të mesmandatit. Sipas të dhënave zyrtare të publikuara nga Byroja e Statistikave të Punës, shkalla vjetore e inflacionit u ngjit në 3.7 për qind, duke shënuar një përshpejtim nga 3.4 për qind sa ishte në muajin gusht. Në nivel mujor, treguesi i çmimeve shënoi një ecuri prej 0.6 për qind, e cila u nxit kryesisht nga shtrenjtimi i ndjeshëm i derivateve. Vetëm çmimet e benzinës regjistruan një hov prej 9.1 për qind brenda shtatorit, duke përbërë mbi gjysmën e rritjes totale mujore të indeksit të konsumit, ndërsa krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë, ky produkt kushton 34.2 për qind më shtrenjtë. Përshkallëzimi i tensioneve gjeopolitike mes Shteteve e Bashkuara dhe Iranit, krahas konfliktit të vazhdueshëm mes Rusisë dhe Ukrainës, kanë ushtruar ndikim të drejtpërdrejtë në tregun global të energjisë. Nga ana tjetër, shpenzimet e strehimit shënuan një ngritje prej 0.4 për qind gjatë kësaj periudhe, kurse çmimet e shportës së ushqimeve në tërësi mbetën të pandryshuara. Megjithatë, diferencat ishin të dukshme brenda sektorit ushqimor, ku frutat dhe perimet u shtrenjtuan, ndërsa produktet e qumështit dhe mishi i viçit pësuan rënie. Një tjetër kërcim i konsiderueshëm u konstatua në sektorin e programeve kompjuterike dhe aksesorëve të tyre, të cilët u rritën me 28 për qind në raport vjetor. Ekspertët e fushës vlerësojnë se kjo dinamikë po ushqehet nga investimet masive që po derdhen në infrastrukturën e inteligjencës artificiale. Këto tregues të rinj ekonomikë dalin në pah pak ditë para se Rezerva Federale të marrë vendimin e radhës lidhur me normat e interesit. Pas lëvizjes së fundit me 0.25 pikë përqindjeje, normat aktualisht pozicionohen në kufijtë 3.75–4.00 për qind. Vëzhguesit e tregjeve financiare mbeten të ndarë mes opsionit të ngrirjes së normave dhe mundësisë së një shtimi të ri. Sipas platformës parashikuese CME FedWatch, gjasat që normat të mos pësojnë ndryshim llogariten në 52.9 për qind, kurse skenari i një rritjeje prej 0.25 pikë përqindjeje përllogaritet në 47.1 për qind. Ngritja e treguesve të inflacionit përçon një peshë të rëndë politike mbi supet e republikanëve, në prag të zgjedhjeve të mesmandatit të caktuara për 3 nëntor. Një sondazh i realizuar së fundmi nga Reuters/Ipsos dëshmoi se rreth 78 për qind e qytetarëve amerikanë ua faturojnë politikave të ndjekura nga presidenti Donald Trump përgjegjësinë për krizën e çmimeve. Si pasojë e menjëhershme e këtij raporti, bursat në Wall Street reaguan me rënie. Indeksi Nasdaq u tkurr me 0.8 për qind, S&P 500 regjistroi një humbje prej 0.6 për qind, kurse Dow Jones arriti të ruante pozita pothuajse të palëvizura gjatë orëve të mesditës.